Қорытынды

Бурак Арикан атап өткендей, 2016 жыл шындықтан кейінгі дәуірдің бастауы болып отыр. Бұл ұғымға өтірік жаңалықтар бұрынғыдан да жиірек пайда болып, аз уақыт ішінде кең таралып кететіні ғана емес, олардың саяси, экономикалық және мәдени салаларға ықпал етуге қабілетті екені де кіреді. Ендігі жерде фейк жай ғана бүгін бар, ертең жоқ ермек емес, қоғамда әлеуметтік ширығу туғыза алатын қуатты әлеуметтік фактор да.  

Осы жағдай журналист рөліне де өзгеріс ензізіп отыр. Ендігі жерде сіз оқиғаны баяндап қана қоймайсыз, бұдан былай сіздің иығыңызға қоғамды бұрыннан бар құралдармен жеңуге келмейтін қауіптерден қорғау міндеті де жүктеліп отыр. 

Мынаған да назар аударыңыз:

Журналистік зерттеулерге арналған верификация жөніндегі нұсқаулық

Stopfake.org сайтындағы «құралдар» бөлімі.

Шындықтан кейінгі дәуірге дейінгі басылымдардағы фейктердің салдарын түсіну үшін: «Афера Стивена Гласса» фильмі (2003).

Таралым аясын кеңейту үшін ақпаратпен саналы түрде манипуляция жасайтын ресурстарды анықтау туралы: «The King of Bullsh*t News» мақаласы

Өтірік жаңалықтар және шындықтан кейінгі дәуір: бәрі жаңа басталды

Әлеуметтік желілердегі фейк аккаунттарды қалай анықтауға болады

Neue ZürcherZeitung: Өтірік жаңалықтарға қарсы нағыз күрес

Өтірік медицина жаңалықтарын қалай тануға болады?  

Сайтқа фотосурет іріктеп алу

Фотосуреттің растығын тексеру

Want to resist the post-truth age? Learn to analyze photos like an expert would

Markham Nolan: How to separate fact and fiction online

First Draft Visual Verification Guide